Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał niezwykle istotne rozstrzygnięcie w sprawie o sygnaturze C-471/24, które otwiera nowe możliwości dla osób spłacających kredyty hipoteczne w PLN oparte o wskaźnik WIBOR. Orzeczenie to dotyczy umowy zawartej w 2019 roku, a więc już po wprowadzeniu europejskich regulacji dotyczących wskaźników referencyjnych.
Sądy zyskują prawo do badania uczciwości WIBOR-u
Zgodnie z najnowszym stanowiskiem Trybunału, unijne przepisy chroniące konsumentów przed nieuczciwymi warunkami umownymi mogą być stosowane do oceny zapisów dotyczących zmiennego oprocentowania opartego na wskaźniku WIBOR. Oznacza to, że fakt, iż WIBOR funkcjonuje w oparciu o ogólne ramy prawne, nie blokuje sędziom możliwości sprawdzenia, czy konkretna klauzula w umowie kredytowej jest sprawiedliwa dla klienta. Trybunał podkreślił, że jeśli bank ma swobodę w ustalaniu marży lub wyboru konkretnego wskaźnika, to taki mechanizm podlega pełnej weryfikacji pod kątem jego przejrzystości.
Obowiązki informacyjne banków pod lupą
Choć instytucje finansowe nie są zmuszone do wyjaśniania klientom skomplikowanych detali technicznych dotyczących metodologii obliczania wskaźnika, ich obowiązki informacyjne pozostają bardzo szerokie. Bank musi przede wszystkim:
- podać precyzyjną nazwę stosowanego wskaźnika oraz dane jego administratora;
- jasno przedstawić potencjalne skutki finansowe, jakie zmiany wskaźnika mogą wywołać w portfelu konsumenta;
- dbać o to, aby przekazywane informacje były rzetelne i nie wprowadzały w błąd co do natury samego wskaźnika.
Warto zaznaczyć, że to na podmiocie zarządzającym wskaźnikiem (administratorze) spoczywa ciężar publikowania szczegółowych zasad jego wyliczania, do których bank może jedynie odsyłać swoich klientów.
Szczegółowe informacje na temat wyroku i działań wspierających kredytobiorców można znaleźć na stronie Stowarzyszenia Stop Bankowemu Bezprawiu pod adresem: https://www.bankowebezprawie.pl/wyrok-tsue-w-sprawie-c-471-24-dot-wibor/
