Nowa analiza Europejskiej Organizacji Konsumenckiej (BEUC) wskazuje, że najnowszy model Mety dotyczący reklam nadal może naruszać unijne przepisy. Chodzi o rozwiązanie, w którym użytkownik może wybrać płatną wersję bez reklam albo zgodzić się na reklamy personalizowane lub mniej personalizowane. Zdaniem BEUC taki model nadal nie spełnia wymogów wynikających z DMA, RODO i dyrektywy o nieuczciwych praktykach handlowych.
Spór trwa od 2023 roku
To nie jest nowy problem. Już w listopadzie 2023 r. BEUC i 19 organizacji członkowskich z 16 krajów, w tym Fundacja Konsumentów, złożyły skargę na model „płać albo zgódź się na przetwarzanie danych” w usługach Meta. Organizacje konsumenckie wskazywały wtedy, że użytkownicy Facebooka i Instagrama są stawiani przed wyborem, który może być niesprawiedliwy, wprowadzający w błąd i wywierający presję na szybkie podjęcie decyzji.
Komisja Europejska zakwestionowała wcześniejszy model
W kwietniu 2025 r. Komisja Europejska uznała wcześniejszy binarny model Mety za niezgodny z aktem o rynkach cyfrowych. Według Komisji użytkownicy nie otrzymywali wymaganej alternatywy wykorzystującej mniej danych osobowych. Meta została wtedy ukarana grzywną w wysokości 200 mln euro.
Co zmieniło się później
W grudniu 2025 r. Komisja poinformowała, że Meta zobowiązała się zaoferować użytkownikom w UE dodatkową opcję z mniej personalizowanymi reklamami. Nowe rozwiązanie miało zostać pokazane użytkownikom od stycznia 2026 r. Właśnie tę nowszą wersję modelu BEUC ocenił teraz jako nadal problematyczną. Organizacja twierdzi, że sposób przedstawienia opcji i użycie nie-neutralnego języka mogą nadal skłaniać użytkowników do wyboru reklam w pełni personalizowanych.
Nie tylko DMA, ale też prawo konsumenckie i ochrona danych
Sprawa nie dotyczy wyłącznie DMA. W lipcu 2024 r. sieć CPC, koordynowana przez Komisję Europejską, informowała o obawach, że model „pay or consent” może naruszać unijne prawo konsumenckie. Z kolei Europejska Rada Ochrony Danych wskazała, że modele „consent or pay” powinny oferować użytkownikom realny wybór, a w większości przypadków sam binarny wybór między zgodą a opłatą nie wystarczy do uznania zgody za ważną.
Źródła
- BEUC – Meta’s latest consent-for-ads model still unlawful according to consumer groups’ analysis
- Fundacja Konsumentów – Organizacje konsumenckie skarżą model płatności lub przetwarzania danych w Meta
- Komisja Europejska – Commission finds Apple and Meta in breach of the Digital Markets Act
- Komisja Europejska – Meta commits to give EU users choice on personalised ads under Digital Markets Act
- Komisja Europejska / CPC – Commission coordinates action by national consumer protection authorities against Meta on ‘pay or consent’ model
- EDPB – Opinion 08/2024 on Valid Consent in the Context of Consent or Pay Models Implemented by Large Online Platforms
Pomóż nam działać bardziej skutecznie w obronie konsumentów! 
Nawet mała darowizna znaczy dla nas dużo.
🛒 Czy wiesz, że możesz nas wspierać… całkowicie za darmo? 😍
To nie żaden haczyk – to FaniMani.pl. Możesz pomagać naszej fundacji przy okazji codziennych zakupów online, w ponad 1800 sklepach internetowych, nie wydając przy tym ani grosza więcej ze swojego portfela.
📌 Jak to działa?
✔️ Zarejestruj się jednorazowo i wybierz Fundację Konsumentów
✔️ Zainstaluj Przypominajkę FaniMani w swojej przeglądarce i/lub pobierz aplikację mobilną na swojego smartfona
✔️ Przed zakupami kliknij „Aktywuj darowiznę”
✔️ Przejdź do sklepu i kupuj jak zwykle, bez dodatkowych opłat
🎁 Dla Ciebie cena pozostaje ta sama, a sklep, w którym zamawiasz, dzieli się swoim zyskiem i przekazuje średnio 2,5% wartości Twoich zakupów na nasze działania w formie darowizny. 💸
👉 Zarejestruj się tutaj i pomagaj bezpłatnie: https://fanimani.pl/fundacja-konsumentow
